สถาปัตยการรมที่ยั่งยืนคือการใช้ประโยชน์จากสิ่งก่อสร้างที่ออกแบบโดยคำนึงถึงสิ่งแวดล้อม เพื่อที่จะลดภาวะสิ่งแวดล้อมที่ไม่ดี ที่กระทบต่ออาคารหรือโครงสร้างพื้นฐาน และเป็นการเสริมสร้างประสิทธิภาพบวกกับการสร้างความพอเพียงในการใช้พลังงานด้วย

ในโอกาสครบรอบ 50 ปีทำเนียบสถานทูตสวิสเซอร์แลนด์ ณ กรุงนิวเดลี รัฐบาลอินเดียร่วมกับสถานทูตสวิสเซอร์แลนด์ได้จัดเสวนา เพื่อประกาศปี 2013-14 เป็นปีแห่งการออกแบบและวิศวกรรมทางสถาปัตกรรมของสวิสเซอร์แลนด์ในอินเดีย มีสถาปนิกดังๆของอินเดียและสวิสเซอร์แลนด์มาให้ความรู้และเนื้อหาส่วนใหญ่จะพูดถึงความร่วมมือระหว่างสองรัฐบาลในการสร้างความรู้ความเข้าใจ และพัฒนาการสร้างตึกอาคารบ้านเรือนโดยคำนึงถึงบริเวณแวดล้อม
สองประเทศนี้ได้ลงนามบันทึกความเข้าใจ หรือ MoU (มีวาระระหว่าง 2012-2016) เพื่อให้วิสเซอร์แลนด์นำความสำเร็จของตนเองในเรื่องของสถาปัตยกรรมที่ยั่งยืน มาช่วยพัฒนาอินเดียให้สามารถก่อสร้างหรือออกแบบโครงสร้างพื้นฐานที่สอดคล้องกับสิ่งแวดล้อมในบริบทอินเดีย อันจะช่วยให้มีการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมและประหยัดพลังงานให้มากที่สุด
เมื่อกล่าวถึงสถาปัตยกรรมที่ยั่งยืนนั้น Dr. Linus von Castelmur ทูตสวิสเซอร์แลนด์ประจำอินเดียและภูฏานกล่าวว่า จุดเริ่มต้นเริ่มจากวิกฤตการณ์น้ำมันเมื่อปี 1973 และปรากฏการณ์การเคลื่อนไหวด้านภูมิอากาศช่วงทศวรรษที่ 70 ท่านทูตเสริมว่าสวิสเซอร์แลนด์ใช้เวลากว่าสองทศวรรษที่พัฒนากฏข้อบังคับเกี่ยวกับการใช้สถาปัตยกรรมที่ยั่งยืน ด้วยการก่อสร้างบ้านเรือนและโครงสร้างพื้นฐานให้สอดคล้องกับสิ่งแวดล้อมในพื้นที่ โดยใช้ประโยชน์จากธรรมชาติให้มีประสิทธิภาพมากที่สุด แต่ใช้พลังงานน้อยที่สุด
เมื่อถามถึงเรื่องของอินเดีย สถาปนิกและคนที่ทำงานเกี่ยวกับสิ่งแวดล้อมในอินเดียก็อธิบายถึงเหตุผลต่างๆ ว่า ทำไมอินเดียจึงจำเป็นจะต้องนำเรื่องสถาปัตยกรรมที่ยั่งยืนมาใช้ อย่าง Dr. Ajay Mathur ผู้อำนวยการทั่วไปของสำนักงานประสิทธิภาพทางพลังงาน (Bureau of Energy Efficiency-BEE) บอกว่า อินเดียมีครัวเรือนทั้งหมด 20 เปอร์เซ็นต์ ที่ไม่มีไฟฟ้าใช้ และการบริโภคพลังงานพบว่าภาคส่วนของตึกอาคารนั้นใช้มากที่สุด นอกจากนั้นมีตึกอาคารนับไม่ถ้วนที่สร้างไว้โดยไม่ตอบสนองต่อสิ่งแวดล้อมและภูมิอากาศเลย เพราะเป็นเช่นนี้ สถาปัตยกรรมที่ยั่งยืนจึงสำคัญมาก การออกแบบสร้างตึกอาคารให้มีความสอดคล้องสัมพันธ์กับสิ่งแวดล้อมสีเขียว หรือ Green Environment จะช่วยให้ประหยัดพลังงานมากขึ้น อาทิ Daylight Control for Energy Saving ที่มีการออกแบบบ้านให้มีแสงอาทิตย์ส่องเข้ามาช่วงกลางวันเพื่อไม่ต้องเปิดไฟให้เสียพลังงานอีก
ในช่วงสุดท้ายของการเสวนาที่มีการแลกเปลี่ยนความรู้และพูดถึงประเด็นโอกาสและอุปสรรคที่ผู้ทำโครงการก่อสร้างทั้งหลายมักจะเจอ นาย Sanjay Prakash สถาปนิกชื่อดังของอินเดีย บอกว่าปัญหาในการก่อสร้างโครงสร้างพื้นฐานในอินเดียส่วนใหญ่แล้วเกิดจากเจ้าของอาคารที่ไม่ค่อยเข้าใจกระบวนการ เช่น ในขณะที่สถาปนิกผู้ออกแบบจะเป็นผู้ที่รู้ว่าในสถาพภูมิประเทศ สิ่งแวดล้อมแบบนี้ ควรจะสร้างตึกอาคารแบบไหน แต่เจ้าของจะไม่ยอมรับและพยายามเร่งสถาปนิกและผู้ก่อสร้างให้สร้างในแบบและเวลาที่เขาต้องการเท่านั้น
เมื่อเห็นแบบนี้แล้ว ใครที่จะลงทุนด้านสถานปัตยกรรมที่ยั่งยืนอาจจะมีอุปสรรคบ้างแต่สวิสเซอร์แลนด์ก็กำลังช่วยอินเดียอยู่ ฉะนั้นอินเดียน่าจะมีการพัฒนากฏและหลักเกณฑ์ในด้านนี้ในอนาคตข้างหน้านี้ครับ
อายิ เบเชกู่
รายงานจากกรุงนิวเดลี
24 กรกฏาคม 2556